Sinds 1 juli 2026 moet de provincie regie voeren op de woningbouw. Gemeenten in Noord-Brabant krijgen daardoor vaste minimumaantallen sociale huurwoningen en betaalbare woningen opgelegd. In een informerende bijeenkomst op 9 oktober legde de ambtelijke organisatie Provinciale Staten uit hoe het provinciale volkshuisvestingsprogramma, het plan voor wonen in heel Brabant, tot stand komt.
Wat de nieuwe wet vraagt
Volgens de Statenmededeling moet de wet zorgen voor genoeg betaalbare, passende woningen voor alle groepen, eerlijk verdeeld over de gemeenten. Volgens de presentatie verandert ook de vraag: door vergrijzing en meer eenpersoonshuishoudens zijn er vooral passende woningen nodig, niet alleen meer woningen.
- Minimale opgave Noord-Brabant 2027 t/m 2036: 156.700 nieuwe woningen (bruto, sloop niet meegerekend)
- Per regio: twee derde betaalbaar, waarvan 30 procent sociale huur
- Gemeenten met meer sociale huur dan het landelijk gemiddelde (25,65%) moeten 40 procent middensegment bouwen, de rest 30 procent sociale huur (overzicht per gemeente)
Verdeling per regio
Gemeenten maken voor eind 2026 per regio afspraken over wie wat bouwt. Lukt dat niet, dan legt de provincie de terugvaloptie op: elke gemeente 30 procent sociale huur, 40 procent middensegment en 30 procent duur. Volgens de ambtenaar vroegen gemeenten zelf om die stok achter de deur en lijken de meeste regio's ermee in te stemmen.
- Noordoost-Brabant: 37.010 woningen
- Zuidoost-Brabant: 59.375 woningen
- Stedelijke regio Breda-Tilburg: 48.390 woningen
- Stedelijke regio West-Brabant: 11.920 woningen
- Cijfers voor ouderen- en studentenhuisvesting ontbreken nog; ouderencijfers verwacht medio december
Vragen uit de Staten
John Frenken (BBB) vroeg wat er nieuw is aan de regionale samenwerking: "Waar heb ik de gouden sleutel gemist dat dit beter is dan wat we deden?"
. De ambtenaar antwoordde dat gemeenten elkaar beter moeten aanspreken op de resultaten en plannen durven aan te passen.
Irma Koopman (SP) vroeg of de behoefte aan sociale huur groeit: "De afgelopen jaren zijn de lonen amper gestegen, maar de huren wel."
. De provincie mag volgens de ambtenaar niet meer eisen dan de 30 procent van het Rijk; gemeenten mogen wel meer doen.
Angela Kuiper (Lokaal Brabant) noemde de grens voor een betaalbare koopwoning te hoog: "dat is nou niet echt heel erg betaalbaar."
. De ambtenaar gaf haar gelijk over de grens van 420.000 euro, maar zei dat de provincie die niet mag verlagen.
Ellen Putman (Partij voor de Dieren) miste het klimaat: "Nog steeds worden er woningen gebouwd die niet energie- en klimaatneutraal zijn."
. Strengere eisen dan het Bouwbesluit mogen niet; duurzaamheid valt onder een ander provinciaal programma.
De woordvoerder van 50PLUS zei niet enthousiast te zijn over de wet, omdat aantallen niet het probleem zijn maar onder meer de grondprijs, bouwstoffen, salarissen en winst van ontwikkelaars.
Planning
- Conceptprogramma (80 procent klaar): december 2026
- Overleg met gemeenten, corporaties en anderen: januari tot juni 2027
- Ontwerpprogramma: juli 2027
- Vaststelling door Gedeputeerde Staten: eind 2027
Wat lag er voor
- Een toelichting op het provinciale volkshuisvestingsprogramma; er is niets besloten
- Gedeputeerde Staten stellen het programma vast; Provinciale Staten worden geïnformeerd
