Het provinciale Energiefonds Brabant, dat risicodragend meefinanciert in energieprojecten die de markt laat liggen, moet volgens het provinciebestuur acht jaar langer blijven bestaan. Voor inwoners betekent dat: tot 2045 kan provinciaal geld blijven gaan naar bijvoorbeeld zonneparken, windprojecten en batterijen die het volle stroomnet ontlasten. Op 2 oktober bespraken de Statenfracties het voorstel. Besloten wordt er op 13 november.
Hoe het fonds ervoor staat
De provincie leende in 2013 60 miljoen euro aan het fonds, dat wordt beheerd door een dochterbedrijf van BOM Holding. Het fonds is 'revolverend': geld dat terugkomt uit projecten wordt opnieuw ingezet. Volgens de evaluatie over 2021-2024 haalt het fonds nagenoeg al zijn doelen. Wel bleef de totale CO2-besparing achter bij het doel, onder meer omdat opslagprojecten niet meetellen.
- Lening van de provincie: 60 miljoen euro, nu terug te betalen eind 2037
- Voorstel: looptijd verlengen tot 31 december 2045, zonder extra geld
- Revolverendheid eind 2024: 109% (2025: 110%)
- CO2-besparing per geïnvesteerde euro: 259 kg, het doel is 30 kg
- Totale CO2-besparing eind 2024: 7.930 kiloton, het doel over de hele looptijd is 17.600 kiloton
- Eind 2025: 27 miljoen euro geïnvesteerd en 7,5 miljoen euro toegezegd, in 42 projecten
Volgens het Statenvoorstel gaat de verlenging niet gepaard met extra geld. De evaluatie waarschuwt dat de terugbetaling eind 2037 een knelpunt kan worden voor projecten die na 2037 doorlopen.
Steun, met de blik op het volle stroomnet
PRO Brabant, SP, D66, Lokaal Brabant, de VVD en BBB lieten weten in te kunnen stemmen met verlenging. Nico Heijmans (SP) hield het kort: "Het is een uitstekend voorstel."
De VVD wees op berichten dat er in Oost- en West-Brabant door netcongestie (een vol stroomnet) geen ruimte is voor ongeveer 25.000 nieuwe woningen, en vroeg of het fonds kan helpen om woningbouw toch aan te sluiten. D66 en Lokaal Brabant sloten zich daarbij aan; PRO Brabant noemde het een interessante suggestie. Lokaal Brabant vond verder dat er te weinig van het geld daadwerkelijk in projecten zit.
Aloijs Rijvers (BBB) stemt in met verlenging, maar wilde weten waarom het lokale eigendom bij windproject A16 op 25% bleef steken en waarom opbrengsten naar gemeenten gaan in plaats van terug naar het fonds.
Kritiek en twijfel
Patricia van der Kammen (PVV) noemde het argument dat zonder verlenging geen nieuwe projecten meer kunnen starten "keer op keer een drogredenering"
. Het fonds kan volgens haar ook afbouwen zonder nieuwe projecten.
Willem Rutjens (JA21) vond investeren in windturbines en zonneparken economisch niet verstandig en vroeg waarom precies 2045 en 60 miljoen euro. Over de onderbouwing zei hij: "Dat is nogal mager."
Het CDA gaat niet op voorhand akkoord. De fractie wil verlenging koppelen aan betere borging van burgerparticipatie, omdat de evaluatie daarover minder positief is.
De antwoorden van de gedeputeerde staan niet in het transcript van deze vergadering.
Wat lag er voor
- Voorstel om de evaluatie van het Energiefonds Brabant 2021-2024 vast te stellen
- Voorstel om de looptijd van het fonds te verlengen tot 31 december 2045
- Deze vergadering was oordeelsvormend: er is niets besloten
- Provinciale Staten besluiten in de vergadering van 13 november 2026
