Wie in Brabant een huis of bedrijf wil aansluiten, loopt in delen van de provincie tegen een vol stroomnet aan. Dat bleek vrijdag 25 september bij een informerende bijeenkomst van Provinciale Staten over de voortgang van het energiebeleid. Ambtenaren konden niet zeggen wanneer de aansluitpauzes voorbij zijn.
Voortgang, maar trager
De provincie werkt met een uitvoeringsagenda: een plan dat vastlegt wat ze tussen 2024 en 2027 aan energie doet. Volgens de presentatie is er "duidelijk sprake van voortgang, maar voortgang vertraagd"
. Netcongestie, een overvol stroomnet, is volgens de ambtenaren een gevolg van de energietransitie en remt die tegelijk af.
Aan de agenda wordt één taak toegevoegd: het opstellen van een Brabants Energiebeeld. Het Rijk vraagt elke provincie om zo'n kaart van welke energie waar wordt opgewekt, vervoerd en gebruikt.
- Energieperspectief 2050 vastgesteld door Provinciale Staten op 5 juni 2026
- Uitgewerkt Energiebeeld verwacht in 2027/2028
- Wet collectieve warmte gaat in per 1 januari 2027
Geld voor isoleren schuift door
Volgens de voortgangsrapportage vragen gemeenten minder subsidie aan voor natuurvriendelijk isoleren dan verwacht. Dat is isoleren waarbij dieren die in gebouwen leven beschermd blijven. Aloijs Rijvers (BBB) vroeg ook naar de kosten van warmtenetten voor 400.000 woningen: "Als ik dan eventjes grof doorreken en indicatief het investeringsbedrag uitreken, kom ik op gemiddeld 10 à 20 miljard uit"
. Op het aandeel van de provincie daarin kwam geen antwoord.
- Budget 2024-2027: € 40.433.338
- Uitgegeven 2024-2025: € 13.573.192
- Raming 2026: € 16.804.878, raming 2027: € 7.316.713
- Natuurvriendelijk isoleren: € 6.524.708 beschikbaar, € 526.379 uitgegeven in 2024-2025
- Voorstel: € 3 miljoen van 2026 naar 2027
Geen tijdlijn voor aansluitpauze
Een aansluitpauze betekent volgens de ambtenaren dat de netbeheerder helemaal niets meer aansluit, om schade aan kabels en transformatoren te voorkomen. Angela Kuiper (Lokaal Brabant) vroeg: "Maar graag zou ik een tijdlijn willen hebben wanneer en hoe lang en waar in Brabant deze aansluitpauze zou gaan plaatsvinden"
. Die tijdlijn kwam er niet: de provincie is afhankelijk van de netbeheerder. Volgens een ambtenaar willen alle partijen zo snel mogelijk ruimte op het net maken met tijdelijke maatregelen, "niet over twee jaar of over drie jaar, maar echt eerder"
. Het Rijk werkt aan een crisisaanpak voor negen gebieden in Brabant.
Joachim Jansen (VVD) vroeg of de provincie de extra taken bij hoogspanningsprojecten aankan: "Maar hebben jullie dan ook de absorptiecapaciteit om dat allemaal gewoon te gaan managen?"
. Het antwoord: ja, als het Rijk er geld bij geeft. Zijn vraag of netcongestie tot economische stilstand kan leiden, noemden de ambtenaren politiek en moeilijk te beantwoorden.
- Energieperspectief noemt 2035 als omslagpunt voor de energie-infrastructuur
- Garantstelling voor aansluitstukken op de waterstofleiding: ongeveer 500.000 euro
- De vier Brabantse RES-regio's (regionale afspraken over wind- en zonne-energie) hebben tussen ongeveer veertig procent en bijna alles gerealiseerd
Wat lag er voor
- De Statenmededeling met de voortgangsrapportages, ter kennisname; er werd niets besloten
- De verschuiving van € 3 miljoen komt in de tweede bestuursrapportage (Burap II), waarover Provinciale Staten op 16 oktober 2026 besluiten
- Op vragen over subsidieaanvragen komt een schriftelijk antwoord
- Een Statenmededeling over het Regionaal Warmtebedrijf volgt op korte termijn
- Het overzicht van de RES-regio's komt eind dit jaar
