Het college stelt voor de opcenten, de provinciale opslag op de motorrijtuigenbelasting, te verhogen. De Statencommissie besprak op 4 november de begroting voor 2027; die staat op de agenda van de Statenvergadering van 11 november.
De begroting en de opcenten
Volgens de PvdA houdt de provincie al jaren flinke bedragen over. De fractie vroeg hoe het college voorkomt dat geld weer blijft liggen. Gedeputeerde Eke Folkerts zei dat er waar nodig mensen bij komen: "yn de foarstellingen dy't yn dizze begrutting opnaam binne, wurdt ek oanjûn wêr't ekstra kapasiteit nedich is om de plannen út te fieren"
(vertaald: "in de voorstellen in deze begroting staat ook waar extra capaciteit nodig is om de plannen uit te voeren"
) .
Provinciaal Belang Friesland wilde de jaarlijkse verhoging van de opcenten overslaan, omdat de provincie financiële ruimte heeft. Het college houdt vast aan de afspraak om te indexeren. Provinciaal Belang wil opnieuw een amendement (wijzigingsvoorstel) proberen; ook het CDA overweegt er een.
- Een aantal opcenten gaat van 92,1 naar 94,4.
Waar het schuurde
GroenLinks wilde weten hoeveel lopend beleid vanaf 2028 geen geld meer heeft. Het college vindt dat aan de volgende Staten en gaf geen bedrag. De PvdA vindt het tegenstrijdig dat er een nieuwe bestemmingsreserve, een gereserveerde geldpot, komt voor iconische evenementen terwijl de Staten zulke potten juist afbouwen. De fractie wil met een amendement een einddatum vastleggen.
D66 vroeg wat de provincie doet nu het Rijk infrastructuurprojecten uitstelt. Gedeputeerde Abel Kooistra wilde liever schriftelijk antwoorden: "it is best wol in technyske fraach"
(vertaald: "het is best een technische vraag"
) . D66 vond het juist een bestuurlijke vraag.
Drinkwater
Een Statenlid vroeg waarom het veiligstellen van drinkwater geen eigen onderdeel van de begroting is. Volgens het college staat drinkwater wel als doel in de begroting en lopen investeringen zoals nieuwe putten via de drinkwaterbedrijven. Het college wil het specifieker maken als de Staten aangeven wat ze missen. Er werd een motie (verzoek aan het college) over drinkwater aangekondigd.
Basisvaardigheden
Een inspreker van Stichting Lezen en Schrijven was blij dat de provincie investeert in lezen, schrijven, rekenen en digitale vaardigheden. Ze vroeg om ervaringsdeskundigen vanaf het begin te betrekken en werkgevers mee te nemen.
- Naar schatting 18% van de mensen tussen 16 en 75 jaar in Friesland heeft moeite met een van deze vaardigheden.
- Het plan heeft zeven pijlers.
Overige vragen
- Ganzen: het college praat met de Faunabeheereenheid, die de ganzenbestrijding uitvoert, over geld.
- De PVV vroeg wat het stoppen van de subsidie aan de Friese Milieu Federatie in de weg staat.
- Trainees: de provincie heeft nu één trainee via een programma met andere overheden; de PvdA wil een eigen Fries traineeprogramma.
Nieuws uit het IPO
Eerst besprak de commissie kort een brief over het Interprovinciaal Overleg (IPO), de samenwerking van de provincies.
Wat lag er voor
- De begroting 2027, een begrotingswijziging en een bestemmingsreserve voor iconische projecten.
- De begroting 2027 van het Fonds Nazorg Stortplaatsen Friesland.
- Wijziging van de opcentenverordening en de legestarieven.
- Toegezegd: schriftelijke antwoorden over het fonds voor grote werken, cultureel schoolvervoer en de subsidie aan de Friese Milieu Federatie.
- De commissie besliste niets; de Statenvergadering is op 11 november 2026.
