De gemeenteraad van Ede liet zich op 15 oktober in drie informatieve sessies bijpraten over arbeidsmigranten, vakantieparken en het buitengebied. Er werd niets besloten. Inwoners merken het eerst aan een nieuw informatiepunt en aan inschrijving van arbeidsmigranten op hun woonadres. Voor boeren gaan in 2027 de nieuwe regels voor het buitengebied op tafel.
Arbeidsmigranten: niemand weet hoeveel het er zijn
Het beleid uit 2018 ging vooral over tijdelijke huisvesting. Volgens de presentatie is het door de praktijk ingehaald: er zijn te weinig goede woonplekken, de gemeente weet niet goed hoeveel arbeidsmigranten er zijn en waar ze wonen, en bonafide werkgevers moeten concurreren met malafide in- en uitleners van personeel. Wethouder Versteeg (SGP) noemde de brand van afgelopen maandag in Lunteren: "Dat was ook een woning waar eigenlijk één persoon ingeschreven stond."
Er bleken meer arbeidsmigranten aanwezig.
Ede overweegt een verhuurvergunning, zoals Arnhem en Apeldoorn die al hebben. Een verhuurder moet dan vooraf aan eisen voldoen en de gemeente kan controleren. T.R. van Geerenstein (PRO) vroeg naar afstemming in de regio, omdat werkgevers anders naar buurgemeenten uitwijken: "Het lijkt me dan niet echt nuttig als we als Ede een verhuurvergunning gaan instellen"
. Die afstemming wordt volgens de ambtenaar nu opgestart; de acht Foodvalley-gemeenten beginnen een gezamenlijke verkenning. B.F. Omlo (VVD) vroeg wat Ede zelf kan doen: "En het zicht krijgen op is natuurlijk eigenlijk alleen maar het probleem inzichtelijk maken."
- Schatting aantal arbeidsmigranten in Ede: 1.500 tot 2.500 (2018), nu ruwweg 3.000 tot 5.000
- 1 op de 3 mensen in de Edese opvang is een voormalig EU-arbeidsmigrant
- WIN-punt Foodvalley, informatiepunt voor arbeidsmigranten, opent in november
- Nulmeting en eerste ronde inschrijving op de woonlocatie: vierde kwartaal 2026
- Terugkoppeling aan de raad: tweede kwartaal 2027
Vakantieparken
Ede telt 34 vakantieparken. De meeste draaien goed, een aantal blijft achter, bijvoorbeeld door permanente bewoning of criminaliteit. Een parkregisseur en handhavers helpen eigenaren naar een toekomstplan. J.J. van Heukelom (GemeenteBelangen Ede) zei dat er "heel veel permanente tijdelijke bewoning op de vakantieparken van buitenlandse arbeidsmigranten"
is. Volgens de ambtenaar is dat in Ede redelijk beperkt, al komt het wel voor.
- Handhaving op permanente bewoning is deels opgeschort tot 1 januari 2027; een voorstel voor daarna gaat binnenkort naar het college
- Transformatiebeleid voor niet-vitale parken staat voorlopig gepland op 10 december
Buitengebied en Aanpak Veluwe
Het buitengebied staat onder druk: veel boeren hebben geen opvolger, de grondprijzen zijn hoog en natuur en water moeten herstellen. In de Aanpak Veluwe werken overheden aan minder stikstof, natuurherstel en schoner water, zodat weer vergunningen voor woningbouw en bedrijven kunnen worden verleend. Ede schrijft een eigen ontwikkelkader: waar krijgt landbouw voorrang, waar komen natuur en recreatie, en waar mogen bedrijven zich vestigen. De sessie kwam er op verzoek van CDA en SGP.
- Landelijk gebied: 11.000 hectare, 13.000 bewoners, 600 actieve landbouwbedrijven (presentatie)
- Aanpak Veluwe: 21 gemeenten, 2 waterschappen, provincie Gelderland en Rijk
- Wethouder Van der Schans: 55 boeren meldden zich voor de stoppersregeling, 43 hebben al duidelijkheid over hun locatie
- Rond 15 actieve boeren liggen in de nieuwe stikstofzone van 500 meter rond de Veluwe
- Interimbeleid voor agrarische bedrijven geldt tot eind 2026
- Begeleiding per boer met een ondernemingsplan vanaf begin 2027
- Gesprek met raad en betrokkenen: eerste helft 2027; vaststellen contourennotitie: derde kwartaal 2027
Wat lag er voor
- Informatie over een nieuwe aanpak voor arbeidsmigranten; voorstellen volgen in het tweede kwartaal van 2027
- Informatie over het programma Vitale Vakantieparken; transformatiebeleid volgt naar verwachting op 10 december
- Informatie over de Aanpak Veluwe en het ontwikkelkader landelijk gebied; keuzes komen in 2027 naar de raad
