Het riool kost Ede meer dan gepland. Daarom wordt voorgesteld de rioolheffing in 2027 met 12,50 euro te verhogen. Ambtenaren lichtten dat op 17 september 2026 toe in een informatiesessie; de raad beslist bij de begroting 2027.
Tussentijdse evaluatie
In het water- en rioleringsprogramma (WRP) staat hoe Ede omgaat met afvalwater, regenwater en grondwater en wat dat kost. Het plan loopt van 2024 tot en met 2028. Het college beloofde in 2023 halverwege een evaluatie. Die gaat vooral over geld en alleen over deze planperiode.
Duurder dan verwacht
Vervanging van riolen kost vooral vanaf 2026 meer dan gepland. Het plan rekende met landelijke gemiddelde prijzen, maar bij een project in Ede lagen de kosten hoger. Ook stijgen de prijzen in de grond-, weg- en waterbouw hard en schuiven projecten door, bijvoorbeeld door een warmtenet. Verder komt er minder heffing binnen, omdat er minder woningen bij kwamen dan verwacht. En onderhoud kost structureel meer.
- Circa acht ton per jaar minder rioolheffing: ongeveer twee ton van woningen, ongeveer zes ton van bedrijven
- Over 2024 en 2025 samen ongeveer zeven ton meer voor correctief en ongeveer drie ton meer voor preventief onderhoud
- Meevaller van ongeveer 500.000 op energiekosten
"Maar als je toch weet wat er binnen gaat komen en er komt dus minder binnen"
, vroeg D.K.R. Stap (GemeenteBelangen Ede) . De opbrengst van bedrijven is berekend als deel van die van woningen, legden de ambtenaren uit. Minder woningen betekent dus ook minder van bedrijven.
De spaarpot raakt leeg
Sinds de jaren negentig spaart Ede in een voorziening, een soort spaarpot, voor het vervangen van riolen. Die mag niet onder nul komen. Zonder ingrijpen zakt de voorziening in 2027 net onder de ondergrens en is ze in 2028 negatief.
- Volgens het plan zou de voorziening dalen van ongeveer 25 miljoen naar ongeveer 13 miljoen
- Afgesproken ondergrens: 5 miljoen
Drie maatregelen
Het voorstel combineert drie dingen: de heffing verhogen, een deel van de investeringen met een lening over meer jaren spreiden (kapitaliseren, wat rente kost) en de ondergrens verlagen naar 3 miljoen. Dan blijft de voorziening eind 2028 net boven 3 miljoen. De verhoging geldt ook voor bedrijven.
H.M. van den Brink (ChristenUnie) vroeg naar de hogere kosten: "Er is een inschatting gemaakt wat normaal is in Nederland, maar in Ede zijn we duurder. Of hoe gaat dat?"
. Waar het verschil zit, kon de ambtenaar nog niet zeggen.
Het schuurde even toen Stap de verdeling tussen inwoners en bedrijven in Ede "eerlijke verdeeld"
noemde . De voorzitter had gezegd politieke vragen af te kappen; Stap bood excuses aan.
Ede vergeleken met andere gemeenten
- Huishouden van twee personen, WOZ-waarde 400.000 euro, 100 kuub water: iets meer dan 176 euro per jaar, net onder het midden
- Bedrijfspand, WOZ-waarde 1,5 miljoen, 1500 kuub, 400 vierkante meter: 519 euro, aan de lagere kant
Wat lag er voor
- Tussentijdse evaluatie van het water- en rioleringsprogramma 2024 tot en met 2028
- Voorstel: rioolheffing in 2027 met 12,50 euro omhoog
- Voorstel: een deel van de investeringen kapitaliseren
- Voorstel: ondergrens van de voorziening van 5 naar 3 miljoen
- Niets besloten; de raad beslist bij de begroting 2027
