De verplichte zoektermijn van vier weken voor jongeren onder de 27 die bijstand aanvragen, verdwijnt per 1 januari 2027 uit de gemeentelijke regels. Dat staat in de nieuwe Verordening Sociaal Domein, het regelboek voor bijstand, Wmo-hulp, jeugdzorg en leerlingenvervoer. Op 17 november stelden raadsleden er vragen over; vooral de hulp die de gemeente van gezinsleden verwacht, schuurde.
Wat verandert er
Volgens het raadsvoorstel moet de verordening worden bijgewerkt vanwege veranderingen in wet- en regelgeving, gemeentelijk beleid en de praktijk. Volgens de adviesaanvraag van Fijnder staat de zoekperiode al in de landelijke Participatiewet en komen de uitzonderingen in aparte beleidsregels. Zo hoeven vooral kwetsbare jongeren, bijvoorbeeld met schulden of zorgproblemen, niet onnodig op hulp te wachten. De cliëntenraad van Fijnder, het werkleerbedrijf voor Berkelland, Oost Gelre en Winterswijk, gaf daarover een positief advies.
- Dit jaar stroomden 50 inwoners jonger dan 27 jaar in de bijstand in.
- Was bij hen allemaal de zoektermijn toegepast, dan betekent schrappen € 65.000 aan extra uitkeringslasten; volgens het voorstel gelden in de praktijk al vaak uitzonderingen.
- Het maximum van 20 behandeluren vaktherapie voor jeugd vervalt; de kosten zijn volgens het voorstel
"niet te becijferen"
. - Vastgelegd wordt dat Oekraïense ontheemden niet tot de doelgroep horen van onder meer de Meedoenregeling, het Jeugdfonds Sport & Cultuur en de Gemeentepolis.
"Ik denk dat het goed is dat die vier weken termijn eruit is, zodat we sneller kunnen kijken naar wat nodig is om deel te kunnen nemen"
, zei wethouder Betsy Wormgoor (PRO Berkelland) .
Mantelzorgers onder druk
Een mantelzorger sprak in. Ze vroeg meer aandacht voor overbelaste mantelzorgers en zei dat ze die woorden nergens in de verordening terugvond. Het CDA vroeg vervolgens of de gemeente niet te veel bij gezinnen neerlegt. De verordening bepaalt wat de gemeente aan "gebruikelijke hulp"
van huisgenoten verwacht, zoals huishoudelijke taken, voordat er Wmo-hulp komt. Die regels worden bijgewerkt na een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep, met onder meer onderscheid tussen kortdurende en langdurende situaties, zo blijkt uit de was-wordt-tabel. Samen D'ran vroeg zich af waarom eerst moet worden uitgesloten dat overbelasting door werk komt.
De wethouder wees op ondersteuning en ontmoetingsplekken voor mantelzorgers: "Wij kunnen ondersteunen en dat gaat tot een zeker punt"
. Hoeveel de gemeente van gezinnen mag vragen, noemde ze een politieke vraag.
Oekraïners en effect van de regels
De BBB vroeg of onderzocht is wat het uitsluiten van Oekraïense kinderen van de Meedoenregeling en het Jeugdfonds betekent. "Die is volgens mij ook niet uitgevoerd"
, antwoordde Wormgoor . De VVD vroeg of gemeten wordt of de verordening werkt. "Specifiek op de omgekeerde verordening hebben wij volgens mij geen analyse uitgevoerd"
, zei de wethouder . Ook wilde de VVD weten hoe de kosten van vaktherapie zonder maximum in de hand blijven.
Wat lag er voor
- Dit was een beeldvormende vergadering: raadsleden stelden vragen, er werd niets besloten.
- Voorstel: Verordening Sociaal Domein Berkelland 2027 vaststellen per 1 januari 2027 en de versie 2026 intrekken.
- De meerderheid wilde geen hamerstuk (zonder debat), het voorstel gaat naar een oordeelsvormende vergadering met debat.
- De raadsvergadering over het voorstel staat volgens het raadsvoorstel gepland op 15 december 2026.
- Enkele technische vragen, onder meer over de Meedoenregeling, komen schriftelijk; de vraag over wachttermijnen kon niet ter plekke worden beantwoord.






