Het Rijk haalt geen geld uit latere jaren meer naar voren voor dijkversterkingen. Daardoor moet Waterschap Rivierenland meer zelf voorschieten, en de rente daarover betaalt het waterschap zelf. Dat bleek op 2 november in de Commissie Waterveiligheid, die ook sprak over de dijk tussen Fort Everdingen en Streefkerk, die duurder uitvalt.
Geld van het Rijk komt later
Dijkversterkingen worden betaald uit het landelijke Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP), dat voor de helft door het Rijk en voor de helft door alle waterschappen samen wordt gefinancierd. Tot nu toe mocht geld uit latere jaren naar voren worden gehaald (een 'kasschuif'), zodat waterschappen zo weinig mogelijk zelf hoefden voor te schieten. Die werkwijze verdwijnt. De heemraad noemde het geen recht maar een gunst van het ministerie van Financiën: "En die gunst, die hebben ze nu in het kader van herprioritering van allerlei fondsen ingetrokken"
.
Het waterschap moet dan lenen, en die rente krijgt het niet vergoed. Leden vonden het een vreemde gang van zaken. Op de vraag of het waterschap niet te veel tempo maakt, wees de heemraad op de wettelijke plicht om alle dijken in 2050 veilig te hebben: "Als wij nu teams naar huis sturen om het zomaar uit te drukken, dan weten we één ding, zeker dan halen we 2050 niet"
, zei de heemraad.
- Landelijk tekort tot 2035: ongeveer een miljard euro
- Rentekosten voor alle waterschappen samen: ongeveer 200 miljoen euro, volgens berekening van de Unie van Waterschappen
- De eerder toegezegde 250 miljoen euro staat nu in de Rijksbegroting
- 6 november: overleg in de Unie van Waterschappen; 10 november: besluit van het landelijke programmabestuur
Dijk Fort Everdingen tot Streefkerk duurder
Voor de dijkversterking tussen Fort Everdingen bij Culemborg en Streefkerk (project SAFE) is de kostenraming gestegen, onder meer door een uitvoeringstijd van 4 tot 4,5 jaar in plaats van 2,5 jaar en door het schadebeleid. Damwanden de grond in trillen gaf te veel trillingen; de constructie wordt heroverwogen. Het waterschap moet hier meer voorschieten. "Bij SAFE kunnen we niet anders dan dit nu accepteren"
, zei de heemraad.
- Raming eerder: 149 miljoen euro (prijspeil 2026)
- Raming nu: 196 miljoen euro, na een tussenstand van 210 miljoen euro
- Maatregelen tegen graverij worden niet gesubsidieerd; het HWBP ziet dat als onderhoud
- Kredietaanvraag gaat in 2027 naar het algemeen bestuur
Meer zeggenschap na reacties van inwoners
Voorgesteld is dat de commissie voortaan adviseert over het definitieve projectbesluit van een dijkversterking in plaats van over het ontwerp, zodat reacties van inwoners (zienswijzen) kunnen worden meegewogen. Dit schuurde: een deel van de commissie wilde ook het advies op het ontwerp houden, omdat daar de details worden uitgewerkt. De heemraad zei dat het voorstel uitvoert wat een amendement vroeg.
- Toezegging: de commissie wordt actief geïnformeerd zodra een ontwerpbesluit ter inzage ligt
- De zin dat de commissie
"geen invloed meer"
heeft op het projectbesluit wordt aangepast
Begroting en voortgang
De begroting 2027 bevat 100.000 euro voor initiatieven van bewoners bij dijkversterkingen. De SGP-fractie uitte zorgen over de financiering door het Rijk. In de voortgangsrapportage staan 6 van de 24 kleinere projecten op oranje, onder meer door de afhandeling van openstaande schadezaken bij de Zuidelijke Lekdijk.
Wat lag er voor
- Voortgangsrapportage: positief advies, hamerstuk in het algemeen bestuur
- Begroting 2027: positief advies, bespreekstuk
- Gebundelde kredietaanvraag HWBP: hamerstuk
- Krediet versterking Oostbeer Woudrichem, inclusief 1,26 miljoen euro voor herstel van metselwerk en scheuren: hamerstuk
- Nieuw adviesmoment dijkprojecten: positief advies, bespreekstuk
- Financiering HWBP komt in januari terug in de commissie
