Het opvangschip MS Silja met 2.000 plekken voor statushouders verdwijnt begin 2028. Daarna moet Rotterdam de opvang op land regelen. Ambtenaren legden de nieuwe commissie Onderwijs & Samenleven op 11 november in een technische sessie uit hoe de opvang van vluchtelingen in de stad werkt. Wel bleek dat de opvang voor Oekraïners vol zit en dat de gemeente achterloopt met het huisvesten van statushouders. Statushouders zijn mensen met een verblijfsvergunning.
Opvang van asielzoekers: een nieuwe opgave van het Rijk
Onder de Spreidingswet moet elke gemeente een deel van de landelijke asielopvang regelen. Die opvang loopt via het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA). Rotterdam voldoet nu aan die opgave, zeiden de ambtenaren. De plekken op de Silja tellen daarbij mee. De cijfers staan in de presentatie.
- Nu: MS Silja met maximaal 2.000 statushouders, vijf rivierschepen met 460 asielzoekers en één locatie op land voor 40 alleenstaande minderjarigen
- Afspraak over de Silja loopt tot en met januari 2028 en wordt niet verlengd
- Voorlopige nieuwe opgave: 2.465 opvangplekken, waarvan 157 voor alleenstaande minderjarigen, per 1 juni 2027 tot en met eind 2028
- Definitief besluit van het ministerie volgt op 31 december 2026
Het schuurt bij de keuze voor wie de plekken zijn. In het coalitieakkoord staat dat de opvang beperkt moet worden tot bepaalde groepen. Volgens de presentatie kan de gemeente dat niet zelf opleggen, omdat de wet die bevoegdheid bij het COA legt.
Statushouders wachten langer op een woning
Het Rijk bepaalt hoeveel statushouders Rotterdam een woning moet geven. Dat heet de taakstelling. Binnen tien weken moet er een woning zijn, maar dat lukt Rotterdam niet. Er zijn nu meer grote gezinnen, en grote woningen zijn schaars. Op de Silja wachten ongeveer 200 tot 250 statushouders op een woning in Rotterdam, onder wie 14 grote gezinnen.
- Taakstelling 2026: 1.167 statushouders
- Corporaties geven 11 procent van de vrijkomende woningen aan statushouders, ongeveer 440 woningen per jaar
- Alleenstaanden die op hun gezin wachten, wonen tijdelijk in zogenoemde doorstroomlocaties
Een raadslid vroeg welk deel van alle sociale huurwoningen door statushouders wordt bewoond. Dat aantal heeft de gemeente niet.
Oekraïners: opvang vol
Oekraïners vallen onder een aparte Europese regeling voor tijdelijke bescherming. Die loopt tot 4 maart 2028. Wat daarna geldt, is nog onduidelijk. Oekraïners mogen in deze regio geen corporatiewoning huren. Het aanmeldpunt van de stad is dicht omdat er geen plek is. Toch komen er elke week mensen bij die op een eigen adres wonen.
- Rond de 2.000 opvangplekken op 34 locaties
- 1.816 Oekraïners in de opvang, 1.859 op 1.031 particuliere adressen
- Meer dan 800 Oekraïners kregen taalles, wat ambtenaren
"zeker onvoldoende"
noemden
Inburgering en geld
Sinds 2022 regelt de gemeente de inburgering zelf. Nieuwkomers krijgen ongeveer drie jaar om Nederlands te leren, via één van drie leerroutes. De contracten met taalaanbieders lopen eind 2027 af. Het Rijk betaalt het grootste deel van de opvang, maar die regelingen veranderen volgens de ambtenaren steeds.
Wat lag er voor
- Een technische uitleg aan de commissie; er is niets besloten
- Volgens de ambtenaren komt er nog dit jaar een uitgebreide raadsbrief van de wethouder over de verdere aanpak van de opvang
- De vernieuwde Rotterdamse aanpak voor inburgering komt in januari naar de raad
- Vragen over wat de stad leerde van het vroegere Oekraïneschip MS Volendam noemden ambtenaren politiek; de wethouder komt daarover met meer informatie
