De provincie Gelderland krijgt door de stijgende rente meer inkomsten en schuift geld dat overblijft door naar latere jaren. Op 7 oktober 2026 stelden Statenleden vragen over de najaarsnota, de begroting voor 2027, de toegankelijkheid van subsidies en het fonds voor oude vuilstortplaatsen. Er werd nog niets besloten: de stukken gaan door naar het debat.
Najaarsnota: geld over door rente
De najaarsnota werkt de lopende begroting bij. De gedeputeerde bevestigde dat de provincie geld opzijzet voor de volgende coalitie. De BBB vroeg of Gelderland er wel in slaagt het geld uit te geven. Volgens de gedeputeerde blijft geld soms liggen omdat subsidieprojecten over meerdere jaren lopen.
Het toekomstbestendig maken van bedrijventerreinen loopt achter op schema. Redenen die de gedeputeerde noemde: een vol stroomnet (netcongestie), stikstof, te weinig uitvoeringskracht, gemeenten die hun eigen deel niet kunnen betalen en de bestuurswissel na de verkiezingen.
- Al 90 miljoen euro apart gezet voor de volgende bestuursperiode
- Coalitiebudget: 400 miljoen euro, plus een kleine 200 miljoen euro bij de tussenbalans
- Na de najaarsnota resteert 81 miljoen euro, de begroting 2027 vraagt daar 74 miljoen van
- Gelderland betaalt 100% van het Nationaal Expertisecentrum Netcongestie. Andere provincies willen nu nog niet meebetalen
- In 2027 wil de provincie starten met twee
"bedrijventerreinendeals"
Begroting 2027: minder vaste inkomsten
Het CDA en de SGP wezen erop dat het geld dat ieder jaar terugkomt (structurele ruimte) afneemt. De gedeputeerde erkende dat en wil dat het volgende bestuur de begroting opnieuw doorlicht.
Het schuurde over de fondsen die Oost-NL beheert en waaruit bedrijven leningen krijgen die later terugvloeien. Statenleden van onder meer de PvdA vroegen waarom het college niet voor een groter bedrag kiest. Volgens de gedeputeerde is dat een keuze voor het volgende bestuur. De PvdA plaatste ook vraagtekens bij geld voor economische kansen rond kleine kerncentrales (SMR's). De ChristenUnie vroeg of datacenters in Gelderland wel wenselijk zijn. De Partij voor de Dieren wees op hun energie- en waterverbruik en vroeg waarom het college niet sneller handelt.
- Begroting van ongeveer 1 tot 1,1 miljard euro, met 600 miljoen euro structurele middelen
- Perspectieffonds: 30 miljoen euro tot en met 2028; andere opties waren nul of 50 tot 130 miljoen
- Daarnaast 16 miljoen euro apart voor cofinanciering
- Evaluatie van de fondsen in de eerste helft van 2027
- BBB: kosten voor ICT, huisvesting en bedrijfsvoering stijgen van 76 miljoen in 2023 naar 100 miljoen in 2027
Subsidies: positief rapport
De Rekenkamer beoordeelde de toegankelijkheid van subsidies overwegend positief. Statenleden vroegen naar papierwerk, commerciële subsidiebureaus en moeizaam contact met uitvoerder Stimulus voor Europese landbouwsubsidies. GroenLinks meldde dat culturele organisaties soms pas drie maanden voor de start horen of ze subsidie krijgen. Volgens de gedeputeerde zijn de Europese regels het lastigst.
- Accountantsverklaring nu verplicht vanaf 125.000 euro
- Het Rijk wil die grens verhogen naar 2 à 2,5 ton; Gelderland wil meegaan
Fonds voor oude stortplaatsen
De provincie is wettelijk verantwoordelijk voor de zorg voor stortplaatsen die na 1996 zijn gesloten. Statenleden vroegen wat er gebeurt bij een beurscrash of een faillissement van een exploitant. Volgens de gedeputeerde loopt de provincie daarbij altijd enig risico. Antwoorden volgen in een studie die beleggingen en verplichtingen naast elkaar legt (ALM-studie). De PvdA vroeg zich af of een debat wel nodig is en opperde het stuk als hamerstuk (zonder bespreking) af te handelen.
- Volgens de PvdA groeit het fonds van 100 miljoen euro nu naar ongeveer 136,5 miljoen eind 2029
- De ALM-studie komt in de eerste vergadercyclus van 2027
Wat lag er voor
- Najaarsnota 2026: voldoende besproken, door naar het debat (oordeelsvorming)
- Begroting 2027, Rekenkamerrapport subsidies en begroting Fonds Nazorg Stortplaatsen: door naar het debat op 28 oktober
- Toezegging: eind dit jaar een informerende brief over datacenters
- Toezegging: financiële risico's van digitalisering en hacks beter in beeld in de risicoparagraaf
- Toezegging: Staten worden geïnformeerd over de hogere grens voor accountantsverklaringen, gelijk met het Rijk
