Het ministerie van Financiën wil mogelijk stoppen met een regeling waarmee dijkversterkingen tot nu toe op tijd betaald werden. Daardoor kan het doel om alle dijken in 2050 op orde te hebben later worden. Voor de dijk tussen Elden en Heteren ligt intussen een plan klaar, met informatiebijeenkomsten op 6 en 7 oktober.
Kasschuif mogelijk van tafel
Dijkversterkingen worden betaald via het landelijke Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP), met geld uit het Deltafonds van het Rijk. Tot nu toe mocht geld uit latere jaren naar voren worden gehaald: de kasschuif. Volgens heemraad Henk van 't Pad wil Financiën daarmee stoppen. Hij rekent op een ommekeer: "Vooralsnog gaan we ervan uit dat het ministerie... door schande en schade wijs wordt"
.
Vijf kredieten
De commissie besprak een gebundelde kredietaanvraag. Van gewone dijkversterking betaalt het Rijk 50 procent, alle waterschappen samen 40 procent en Rivierenland zelf 10 procent.
- Streefkerk-Ameide-Fort Everdingen (SAFE): € 30.000.000 extra, netto € 3.000.000
- Rossum-Zaltbommel: € 1.000.000 om de verkenning te starten, netto € 100.000
- De Innovatieversneller: € 400.000, netto € 0
- Zuidelijke Waaldijk Oost, traject Weurt-Dreumel: € 1.500.000 voor grondaankopen (netto € 150.000) en € 500.000 voor Ruimte voor de Rivier 2.0 (netto € 0)
Het geld voor SAFE gaat uit voordat de subsidie is toegekend. Annemieke Stallaert (VVD): "Ik begin me toch zo langzamerhand zorgen te maken... over de hoeveelheid... geld die wij voorschieten zonder duidelijkheid over de uiteindelijke beschikking"
. Van 't Pad noemde de risico's beperkt.
Dijk Elden-Heteren
Het deeltraject langs de Nederrijn is 8,5 kilometer lang. Volgens de nota voorkeursalternatief is op 3,661 kilometer versterking nodig. Daar kan water onder de dijk door zand meevoeren (piping) of kan de landkant van de dijk afschuiven. Meestal komt er extra grond aan de landkant, soms een damwand. Bij de wielen in Heteren, oude kolken van dijkdoorbraken, worden bestaande kwelkades aangepast.
- Raming: circa 40 miljoen euro; het projectteam noemde een bandbreedte van 30 tot 50 miljoen
- Na publicatie is er zes weken om te reageren
- Definitief besluit: tweede kwartaal 2027
Met de gemeente Overbetuwe ligt een intentieovereenkomst klaar voor onder meer veiliger verkeer op de Drielse Rijndijk en herstel van het wiel bij de A50. Leden vroegen wie dat betaalt; dat wordt pas in de volgende fase duidelijk. Roelof van Loenen Martinet (Natuurterreinen) en Stallaert waren kritisch over kunststof damwanden.
Erosie in de Waal
De AWP stelde twee keer vragen over diepe kuilen in de rivierbodem. Het college kan niet uitsluiten dat die onder extreme omstandigheden langs de Waal ontstaan. Rijkswaterstaat verwacht begin 2028 onderzoeksresultaten. Linda Docters van Leeuwen (AWP) wil die in de commissie zien, met een overzicht van schaardijken: plekken waar de rivier direct langs de dijk stroomt. Van Loenen Martinet wees op een erosiekuil van zo'n zes meter diep bij Spijk: "monitoring is geen oplossing"
.
Wat is er besloten
- Positief advies over de kredietaanvraag; hamerstuk in het algemeen bestuur van 28 september (geen stemming, leden knikten)
- Positief advies over het voorkeursalternatief Elden-Heteren aan het college van dijkgraaf en heemraden
- Toezegging: uitleg over de kasschuif en prijsstijgingen in de volgende commissie
- Toezegging: overzicht van schaardijken en de onderzoeksresultaten van Rijkswaterstaat
