De provincie legt in een nieuwe omgevingsvisie vast waar in Fryslân de komende decennia gebouwd, gewerkt en energie opgewekt mag worden. Op 9 september kregen gemeenten, bedrijven en verenigingen elk drie minuten om Provinciale Staten te vertellen wat er volgens hen aan schort. Veel kritiek ging over het verbod op losse windmolens bij dorpen.
Een hoorzitting, geen debat
De Provinciale Omgevingsvisie (POVI) is het provinciale plan voor de inrichting van Fryslân. Na een peiling met handopsteken over een voorstel om vragen aan insprekers toe te staan, ging de voorzitter verder zonder vragen.
- Aangemelde insprekers: 29
- Bespreking in de commissies: 16 en 23 september
- Besluit in de Staten: 30 september
Geen solitaire dorpsmolens
De POVI staat nieuwe windmolens alleen toe bij grote energievragers, zoals bedrijventerreinen, en koppelt ze aan het opruimen ('saneren') van oude molens. Een losse molen bij een dorp is uitgesloten. Energiecoöperaties vinden dat onterecht. Een inspreker vroeg hoe het verbod te rijmen is met een eerder aangenomen motie over dorpsmolens.
"Waarom kiest u nu voor een absoluut verbod en niet voor heldere criteria"
, vroeg de inspreker namens Energiecoöperatie de Eendracht Ooststellingwerf .
- Energiecoöperatie Duurzaam Woudsend wil een bestaande molen vervangen door een molen met een tiphoogte tot 100 m
Bedrijven lopen vast op het stroomnet
Bij netcongestie zit het elektriciteitsnet vol en krijgen bedrijven geen extra stroom. Ondernemers uit Hallum en Dokkum zijn blij met ruimte voor energiehubs, lokale systemen die opwek, opslag en verbruik combineren. Maar ze willen snel windmolens en zien de eis om eerst oude molens te saneren als rem.
"Het college van gedeputeerde staten heeft lef getoond"
, zei wethouder Dikkie Alkema van Noardeast-Fryslân . De gemeente vraagt wel om een gelijke behandeling van Hallum en Dokkum ten opzichte van de steden in het Fries Stedelijk Netwerk (F4) en Harlingen.
- Doarpsbelang Hallum: vijf familiebedrijven met 1.000 directe banen; De Vries Transport verplaatste al tien vrachtwagens en 24 banen naar Veghel
- Bedrijventerrein Betterwird in Dokkum: 61 bedrijven, meer dan 3.000 medewerkers
- Volgens netbeheerder Liander kost een groot verdeelstation acht tot tien jaar
Gemeenten willen ruimte voor dorpen
De Fryske Marren diende 13 verbeterpunten in en ziet de meeste niet overgenomen; de gemeente wil dat Joure 'regiostad' wordt. Ooststellingwerf wil dat de groeirichting van 0 tot 10 procent voor woningbouw in dorpen alleen indicatief is. "Laat een percentage niet leidend zijn maar laat de toekomst van onze dorpen dat zijn"
, zei de wethouder van Ooststellingwerf .
Natuur en water: keuzes doorgeschoven
Natuurorganisaties vinden dat de POVI harde keuzes doorschuift naar latere programma's. "Doorschuiven naar opvolgende volksvertegenwoordigers of generaties kan namelijk echt niet meer"
, zei de inspreker van Natuurmonumenten . Wetterskip Fryslân mist duidelijkheid over de ruimte die nodig is voor waterberging en waterveiligheid. Een vereniging van grondeigenaren buitendijks vindt juist dat de visie in deze vorm niet kan worden vastgesteld, omdat landbouwgrond daar bij het Natuurnetwerk Nederland zou komen.
- De Friese Milieu Federatie diende 46 punten in
Wat lag er voor
- Voorstel aan de Staten: de huidige omgevingsvisie intrekken en de nieuwe POVI vaststellen
- Kennisnemen van de reactienota op de zienswijzen, het milieueffectrapport en het participatieverslag
- Tijdens de hoorzitting is niets besloten


