Komt er opnieuw een burgerberaad, een groep gelote inwoners die de gemeenteraad adviseert? In een debat op 21 september over de evaluatie van het eerste beraad bleek de raad verdeeld. Op maandag 26 oktober staat het rapport op de agenda om over te besluiten.
Wat er is onderzocht
De rekenkamer, een onafhankelijke onderzoeker die voor de raad het werk van de gemeente doorlicht, evalueerde het eerste Zwolse burgerberaad in het rapport Betrokken Zwollenaren. Dat beraad ging over de vraag hoe Zwolle op een eerlijke manier klimaatneutraal kan worden in 2040. Als achtergrond lag er ook een masterscriptie over het vertrouwen van de deelnemers.
- Burgerberaad: november 2023 tot mei 2024, vijf bijeenkomsten
- 10.000 inwoners uitgenodigd, bijna 800 aanmeldingen, 120 deelnemers geloot
- Vertrouwen van deelnemers in de gemeente: van 3,77 naar 3,81 op een vijfpuntsschaal, geen significante toename
Waar het schuurde
Vrijwel alle fracties herkenden de lessen: de vraag was te breed, financiële en juridische grenzen waren vooraf onduidelijk en deelnemers hoorden weinig over wat er met hun adviezen gebeurde. Volgens meerdere sprekers haakten vooral jongeren af, onder meer door de lange zaterdagen.
CDA, VVD en Forum voor Democratie willen geen nieuw burgerberaad. "Op basis van deze evaluatie ziet het CDA op dit moment onvoldoende aanleiding om opnieuw een burgerberaad te organiseren"
, zei Clemens Knispel (CDA) . Thijmen Prins (VVD) noemde bijna 160.000 euro voor de organisatie en daarna ruim 200.000 euro om een aantal adviezen uit te voeren. "Kortom, wat ons betreft is het geen effectief instrument"
, zei hij . Ria Baars (Forum voor Democratie), zelf deelnemer, vond de uitkomst het geld en de ambtelijke inzet niet waard.
Rekenkamervoorzitter Droogh plaatste een kanttekening: "En of het een geslaagd iets is of niet, dat hebben wij eigenlijk niet kunnen vaststellen"
. Volgens hem had de raad de doelen vooraf misschien niet scherp afgebakend.
Voorstanders willen door, maar anders
PRO, Stadspartij Zwolle, D66, Partij voor de Dieren en Swollwacht willen verder met burgerberaden, met duidelijker kaders. SP en Volt vroegen hoe een volgend beraad toegankelijker wordt. Swollwacht wil dat inwoners zelf het onderwerp kiezen. "We moeten ze ook invloed geven op wat er op tafel komt"
, zei Jeroen van Mierlo (Swollwacht) . D66 en de Partij voor de Dieren opperden kleinere beraden per stadsdeel of wijk. De ChristenUnie pleit nu niet direct voor een nieuw beraad, maar wil meepraten over kleinere vormen op buurtniveau.
Reactie van het college
Wethouder Arjan Spaans (CDA) zei dat het college de aanbevelingen grotendeels herkent. Het wil de lessen meenemen in de nieuwe participatieverordening: de regels over hoe de gemeente inwoners betrekt. Of er een nieuw burgerberaad komt, is volgens Spaans aan de raad.
Wat lag er voor
- Het rekenkamerrapport; in dit debat is niets besloten
- Toezegging: het college bekijkt hoe de Jongerenraad betrokken kan worden bij de instrumenten van de participatieverordening; de raad hoort dit in het eerste kwartaal van 2027 (zie de korte terugblik)
- Swollwacht overweegt een motie (verzoek van de raad) om inwoners invloed te geven op het onderwerp van een jaarlijks burgerberaad
- D66 overweegt een motie over burgerberaden in verschillende stadsdelen
- Een raadsvoorstel over het overnemen van de conclusies en aanbevelingen komt op het besluitvormende raadsplein van maandag 26 oktober 2026
