De gemeenteraad van Kerkrade kan de ontwikkelingen in bijstand, Wmo en jeugdhulp voortaan volgen via digitale dashboards. Op een informatiebijeenkomst lieten ambtenaren zien dat het aantal mensen in de bijstand daalt, maar dat de kosten blijven stijgen. Daarna kregen vooral de nieuwe raadsleden uitleg over Vie, het gezondheidsprogramma rond het sportcomplex. Er werd niets besloten.
Dashboards op verzoek van de raad
De dashboards zijn gebouwd na een motie uit september 2024 die om betere managementinformatie over het sociaal domein vroeg. Volgens de presentatie gaf de gemeente in 2025 aan deze drie taken het volgende uit:
- Participatiewet (bijstand), uitgaven 2025: € 26.416.000 (12,5% van het totaal)
- Wmo, uitgaven 2025: € 20.858.000 (9,8%)
- Jeugdhulp, uitgaven 2025: € 29.558.000 (14,0%)
Bijstand en Wmo
Het aantal mensen in de bijstand daalt al jaren, tegen de landelijke trend in. Toch stijgen de uitgaven, omdat de uitkeringen meegaan met het minimumloon. Ongeveer één op de vijf mensen die uit de bijstand gaan, vindt werk. Bijna 40% van de mensen in de bijstand is 55 jaar of ouder.
Bij de Wmo, de wet voor ondersteuning thuis, werkt Kerkrade sinds september 2023 anders bij hulp bij het huishouden: een zorgaanbieder komt zes weken langs om samen met de inwoner te kijken wat nodig is. Volgens de ambtenaren is de tevredenheid hoger en daalt de hoeveelheid geleverde zorg licht. Het ministerie komt op 6 november op werkbezoek. Burgerbelangen vroeg naar het plan van het kabinet om hulp bij het huishouden vanaf 2029 uit de Wmo te halen; een ambtenaar bevestigde dat voornemen.
Na een woordenwisseling over de rol van Den Haag zei Van Drunen (GroenLinks-PvdA): "Ik vind het wel frappant dat de opmerkingen worden gemaakt over over landelijke politiek door lokale partijen"
.
Jeugdhulp
Kerkrade koopt de meeste jeugdhulp in met 16 Zuid-Limburgse gemeenten, met Maastricht als centrumgemeente. Het aantal jongeren in de jeugdhulp stijgt licht. De hogere kosten komen volgens de ambtenaren vooral door prijsstijgingen en verplichte indexeringen. Trajecten duren soms lang, onder meer omdat tussenvormen na verblijf in een instelling ontbreken.
Vie: 1,2 miljoen euro per jaar voor gezondheid
Vie is ontstaan rond de bouw van het nieuwe zwembad en de sporthal. Het complex kostte 42 miljoen euro, waarvan volgens de toelichting 15 miljoen van provincie, IBA en de Regiodeal kwam. Als voorwaarde trekt de gemeente volgens het agenderingsverzoek minimaal 10 jaar lang minimaal €1,2 miljoen per jaar uit voor gezondheidsprogramma's.
- Levensverwachting Nederland: 81,9 jaar; Kerkrade: 78,3 jaar
- Peuters met risico op onderwijsachterstand: landelijk 15%, Kerkrade 23%
- Doel: ervaren gezondheid in Kerkrade minimaal op Zuid-Limburgs niveau, genoemd als 68,1%
De SP wil dat er in Vie geen friet meer wordt verkocht; namens Vie werd toegezegd te kijken of daar een extra stap in kan, maar niet dat er niets ongezonds meer wordt verkocht. Van Drunen benadrukte dat de programma's voorop staan, niet het gebouw: "De focus ligt op de programma's"
. Zij mist in het dashboard nog een overzicht van welke programma's voor welke leeftijd lopen.
Wat lag er voor
- Informatie over de nieuwe dashboards voor Participatiewet, Wmo en jeugdhulp; geen besluit.
- Kennismaking met Vie (presentatie); de resultaten van vijf jaar Vie volgen in het late najaar of vroege voorjaar in een extra bijeenkomst.
