Huiseigenaren in Noardeast-Fryslân betalen volgend jaar waarschijnlijk meer onroerendezaakbelasting (OZB), en de gemeente bespaart 1,56 miljoen euro. Op woensdag 7 oktober lichtten het college en ambtenaren de begroting voor 2027 toe aan de gemeenteraad. Besloten werd er nog niets.
Een gat van 2,6 miljoen euro
Zonder extra maatregelen zou de gemeente in 2027 volgens de programmabegroting 2,6 miljoen euro tekortkomen. De provincie, die toezicht houdt op de gemeentefinanciën, eist een sluitende begroting. Oorzaak zijn vooral stijgende zorgkosten: zorgaanbieders voor begeleiding vanuit de Wmo (hulp voor mensen die thuis ondersteuning nodig hebben) rekenen hogere uurtarieven, en steeds meer jongeren hebben dure jeugdzorg op maat nodig. De bijdrage van het Rijk groeit niet mee.
Met een pakket maatregelen van 3,5 miljoen euro komt 2027 uit op een klein overschot. Vanaf 2028 is de begroting volgens het raadsvoorstel weer negatief, dus komt er een nieuwe bezuinigingsronde.
- Tekort 2027 zonder maatregelen: € 2,6 miljoen
- Maatregelen samen: € 3,5 miljoen
- Overschot 2027 met maatregelen: afgerond € 0,86 miljoen
OZB omhoog, bezuinigingen in zorg en organisatie
De OZB gaat 15 procent omhoog, bovenop de gebruikelijke inflatiecorrectie van 1,9 procent. Volgens het persbericht worden inwoners met de minste draagkracht ontzien via een vrijstellingsregeling. De lijst met besparingen telt tientallen posten.
- OZB-verhoging levert € 2.033.500 op
- Structurele besparingen: € 1.558.738
- Extra budget huisvesting statushouders geschrapt: € 350.000
- Inhuurbudget ter compensatie van deelname aan de ondernemingsraad geschrapt en uren van de ondernemingsraad gehalveerd: € 272.495
- Minder aanvullende diensten van de GGD: € 103.700
- Omvorming inloopvoorzieningen en buurtkamers: € 60.000
- Vijf dienstauto's weg wegens weinig gebruik: € 28.800
- Motie voor een subsidieambtenaar wordt niet uitgevoerd: € 70.000 (eenmalig)
Toch geld voor dorpen en veiligheid
Ondanks de krapte komt er geld voor plannen uit het coalitieakkoord, de afspraken tussen de regerende partijen.
- Onderhoudsfonds dorpshuizen: € 400.000, vier jaar lang € 100.000 per jaar
- Dorpen- en wijkenfonds: € 300.000 per jaar
- Extra ambtelijke capaciteit voor veiligheid, onder meer voor de voorbereiding van een azc en de aanpak van ondermijning: € 108.000 per jaar
- Waddenambtenaar: € 75.000 per jaar
- Procesgeld azc: € 200.000
- Klimaatadaptatie bij de herbestrating in Hallum: € 188.000
- Groot onderhoud sportvelden, na droogte deze zomer: € 130.000
- Boa's (handhavers), vanwege een landelijke stelselwijziging: € 96.000 per jaar
Vragen over 2028
Alleen J. Dekkema (ChristenUnie) stelde vragen. Hij wilde weten of het zoeken naar besparingen voor 2028 al begonnen is: "Ik mag aannemen, dat is een aanname, en misschien is het een politieke vraag, dat we vanaf vandaag beginnen al met besparen 2028"
. Hij vroeg ook om in de tussentijdse rapportages de ontwikkeling van de algemene reserve, de spaarpot van de gemeente, te laten zien: "niet alleen voor 2027, maar ook al van de volgende jaren"
.
Het antwoord was dat er wordt gezocht naar besparingen, maar dat die nog niet zijn door te rekenen. Op de vraag over de reserve kwam een kort ja.
Wat lag er voor
- Begroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030, ter informatie; er is niets besloten
- OZB-verhoging van 15 procent en besparingen van € 1.558.738 per jaar
- Drie nieuwe grote projecten: spreidingswet, kapitaalgoederenbeheer en energieprogramma
- Debat met ruimte voor insprekers op 29 oktober, besluit op 5 november 2026
- Begroting moet voor 15 november 2026 bij de provincie liggen
