Zuid-Holland werkt per gebied met gebiedspartijen aan doelen voor water, natuur, klimaat, stikstof en landbouw. Het provinciebestuur wil die gesprekken nog twee jaar voortzetten en er vanaf 2027 jaarlijks geld voor vrijmaken. De Statencommissie Landelijk Gebied besprak het plan op 16 september. Provinciale Staten beslissen op 23 september.
Doorgaan, maar tegen welke prijs?
Het voorstel hoort bij het Zuid-Hollands Programma Landelijk Gebied (ZH-PLG), de provinciale aanpak voor stikstof, natuur, water, klimaat en landbouw. Over het geld schuurde het. Verschillende sprekers haalden uit de stukken aan dat de huidige projecten volgens het provinciebestuur zelf "nog niet genoeg"
zijn om de doelen te halen. Ook wezen ze op de evaluatie met de gebiedspartners: de uitvoering stokt "door gebrek aan helderheid, middelen en sturing"
.
"Een betrouwbare overheid legt geen geld vast op basis van onzekerheid"
, zei Tessa Beeloo (Volt) . De PVV wil eerst een harde financiële bovengrens voor het hele programma. Gedeputeerde Tieman, voor het eerst in de commissie, waarschuwde: "De kans bestaat dat u die 200 miljoen euro wel gedeeltelijk terug moet gaan betalen, omdat er geen progressie is gemaakt op die gebiedsprocessen"
.
- Gevraagd: 3,9 miljoen euro per jaar, voor 2027 tot en met 2030
- Huidig projectenpakket: bijna 220 miljoen euro
- Portefeuillehouder volgens de commissieplanning: gedeputeerde Tieman
Zone rond de Nieuwkoopse Plassen
Het kabinet wil zones rond kwetsbare natuurgebieden waar extra stikstofmaatregelen gelden. "Wij zijn in onze aanpak uitgegaan van 250 meter en het kabinet... komt met een beoogd 1000 meter zone"
, zei gedeputeerde Bonte (GroenLinks-PvdA) . Op 26 oktober praat de provincie hierover met de minister. Komen ze er niet uit, dan kan de provincie een zogeheten omwisselbesluit aanvragen: een eigen aanpak die met hetzelfde geld hetzelfde resultaat voor de natuur moet opleveren. Die aanvraag moet voor het einde van het jaar binnen zijn, daarna is er een jaar om het plan uit te werken.
Droogte, drinkwater en rivierkreeft
Volt vroeg om een debat over drinkwater, PRO en Volt over de droogte van deze zomer. Gedeputeerde Weverling (VVD) vraagt de dijkgraven welke lessen zij trekken en stuurt voor het einde van het jaar een brief. JA21 wil praten over de uitheemse rivierkreeft.
Op vragen van PRO over PFAS in bestrijdingsmiddelen zei Weverling: "ons drinkwater is schoon"
. De verdeling van de nieuwe drinkwaterwinning van Oasen kan volgens Weverling afwijken van twee keer 4 miljoen kuub.
Wat is er besloten
- Het voorstel gaat als bespreekstuk naar Provinciale Staten; een voorstel om het nog niet te behandelen kreeg geen meerderheid
- Toezeggingen: een technische sessie over de projecten, de monitoring en een planning per gebiedsproces, alle uiterlijk in het eerste kwartaal van 2027
- Toezegging: overzicht van hoe de grote landbouw- en natuurtrajecten op elkaar ingrijpen, uiterlijk 1 november 2026
- Debatten over drinkwater en rivierkreeft komen op de agenda; over droogte na de brief
- Het verzoek van JA21 om het projectbesluit Westveen te bespreken haalde geen meerderheid; op 30 september wordt opnieuw gestemd
- Motie 1975 over fruitteelt en drinkwaterwinning is aangehouden
- De brief over Oasen is op verzoek van de SGP doorgeschoven naar de volgende procedurevergadering
