De gemeenteraad van Zwartewaterland kreeg op 24 september twee presentaties van ambtenaren: een over de Omgevingswet, een over het lezen van de begroting. Er werd niets besloten. Inwoners merken er later iets van, als de raad regels voor bouwen en verbouwen opnieuw vastlegt en in november de begroting voor 2027 bespreekt.
Omgevingswet: meer vooraf bepalen
Volgens de presentatie over de Omgevingswet gaat het om drie instrumenten. De raad stelt de omgevingsvisie vast, het plan voor de lange termijn. Het college maakt omgevingsprogramma's die uitwerken hoe de doelen gehaald worden. Het omgevingsplan, ook door de raad vastgesteld, bepaalt wat inwoners direct wel en niet mogen, zoals waar gebouwd mag worden en hoe hoog. De oude bestemmingsplannen zitten daar nu automatisch in.
De gemeente mag nu zelf kiezen welke regels van het Rijk ze overneemt en wat vergunningvrij wordt. De regels voor woonwijken stammen volgens de ambtenaar uit 2010 en moeten samen met inwoners herzien worden.
- Omgevingswet in werking sinds 1 januari 2024
- Samenvoeging van 26 wetten, 60 AMvB's en 75 ministeriële regelingen
- Omgevingsplan moet uiterlijk 2032 op orde zijn
- In voorbereiding: een volkshuisvestingsprogramma en een warmteprogramma
Vergunning binnen acht weken
Raadsleden vroegen vooral naar de termijnen. "Zien we ook dat er meer gebruik wordt gemaakt van het vooroverleg"
, vroeg de Vries (SGP) . Volgens de ambtenaar lukt het best goed om binnen acht weken te blijven, en slaan weinig aanvragers het vooroverleg over. Op een vraag van Schra (ChristenUnie) bleek dat de termijn één keer met zes weken verlengd kan worden, met motivering.
Bij grote afwijkingen van het omgevingsplan moet het college advies vragen aan de raad. Dat advies is bindend. De raad moet dan wel oordelen op basis van een evenwichtige toedeling van functies; politieke overwegingen horen daar volgens de ambtenaar niet bij.
- Wordt een definitieve aanvraag geweigerd, dan betaalt de aanvrager alsnog 50 procent van de kosten
Hoe lees je de begroting
In de presentatie over de begroting staan vijf programma's, met een indicatie van hun omvang. Dat zijn nog geen definitieve cijfers. De raad stelt budgetten per programma vast; binnen een programma mag het college schuiven.
Raadsleden wilden weten hoeveel ruimte de raad heeft. "Maar wat stellen we dan eigenlijk letterlijk vast?"
, vroeg van Zandwijk (CDA) . Bonsink-Kroek (ChristenUnie) vroeg naar vergelijkingssites: "Is het ook mogelijk om... met een specifieke gemeente te vergelijken?"
. Dat kan, was het antwoord. Wie met een amendement (wijzigingsvoorstel) geld wil verschuiven, moet zelf aangeven waar het vandaan komt.
- Gezond en samen redzaam: € 35 miljoen
- Wonen, werken en recreëren: € 20 miljoen
- Leefbaarheid: € 15 miljoen
- Dienstverlening: € 5 miljoen
- Financiën & Overhead: € 15 miljoen
- Woonlasten meerpersoonshuishouden dit jaar 954 euro, in Overijssel gemiddeld ruim 1000 euro
- Solvabiliteit (hoeveel van het vermogen eigen geld is) 48 procent
Provincie kijkt mee
De provincie beoordeelt begin januari of de begroting structureel in evenwicht is. Vorig jaar was het oordeel oranje, omdat dat niet helemaal zo was.
- Begrotingsmarkt: 27 oktober
- Begrotingsbehandeling in de raad: 5 en 12 november
Wat lag er voor
- Presentatie over de Omgevingswet en de rol van de raad, zonder besluit
- Presentatie over het lezen van de begroting 2027, zonder besluit




