Leeuwarden heeft nog altijd geen aparte woonplek voor dakloze mensen die door verslaving, psychiatrische problemen of hun gedrag nergens anders terechtkunnen. Zorg- en woonorganisaties zeiden op 11 november in de raadzaal dat ze klaarstaan. Volgens wethouder Kuiken loopt het steeds vast op het vinden van een locatie. Volgende week debatteert de gemeenteraad erover.
Waar gaat het over
Skaeve huse zijn eenvoudige woningen op een rustige plek, voor mensen die al veel zorg- en opvangtrajecten achter de rug hebben en door agressie of extreme vervuiling overlast geven in gewone wijken, staat in het agenda-initiatief. Volgens de indieners wordt hier al ruim 30 jaar over gesproken, zonder resultaat. De straatarts, het straatpastoraat en het ACT-team (een hulpverleningsteam van Wender, VNN en GGZ) vroegen er opnieuw om.
- Ingediend door Femke Molenaar (Sl!m), Carlijn Niesink (ChristenUnie) en Lydia van Santen (PRO); de voorzitter noemde ook de heer Schelvis (SP) als initiatiefnemer.
- Aan tafel zaten onder meer Medtzorg, het ACT-team, Wender, Leger des Heils, woningcorporatie Elkien en Sociaal Domein Fryslân (deelnemerslijst).
Om hoeveel mensen gaat het
De schattingen lopen uiteen.
- Gemeente: ongeveer 40 mensen verblijven in de openbare ruimte, onder meer op een boot of in een tentje; ongeveer 13 van hen zouden baat hebben bij onconventioneel wonen.
- ACT-team: 15 à 16 mensen met een indicatie voor de Wet langdurige zorg die tussen wal en schip vallen.
- Medtzorg: ongeveer 15.
- Vereniging Alternatief Wonen: 17 à 18 mensen wonen in Leeuwarden al onconventioneel.
- Eén locatie telt vaak 6 tot 8 woningen.
Ervaringen elders
In Hilversum ging het in tien jaar skaeve huse volgens Harro Koeleman van Kwintes van 150 politiemeldingen naar nul. Een woning kost inmiddels zo'n ton. Hij raadt een tijdelijke plek af: "Maar mijn advies is om het permanent te doen."
In Utrecht wonen 7 mensen in zulke woningen. De organisatie daar raadt een afgelegen weiland af: bus en supermarkt moeten bereikbaar zijn, met weinig contact met anderen.
Waar het schuurt
Wethouder Kuiken (PvdA) zei dat niemand in het college twijfelt aan het nut, maar: "wat mijn constatering is, is dat het hier telkens stuk gelopen is op locatie, locatie, locatie."
Kansrijke plekken gingen eerder naar de opvang van Oekraïners, en er was discussie over wie verantwoordelijk is en meebetaalt. Kuiken riep iedereen op om bij weerstand tegen een locatie het brede plaatje in het oog te houden. Er is geld gereserveerd in het coalitieprogramma en regionaal; een bedrag noemde hij niet.
Elkien wil woningen neerzetten en beheren, maar niet het voortouw nemen, omdat de corporatie geen kennis van deze groep heeft. Meindert van der Zee van het Leger des Heils vroeg aandacht voor mensen die al zelf anders wonen en vrezen te moeten vertrekken. Over op straat leven of zelf een woonvorm regelen zei hij: "dat is een vorm van permanente stress."
Een raadslid wees op mogelijke overlast voor andere inwoners. Iemand anders noemde dat een politiek statement dat niet bij deze bijeenkomst hoorde.
Wat lag er voor
- Informatieve bijeenkomst; er is niets besloten.
- Volgende week om 7 uur staat een debat met de wethouder gepland.
- Molenaar wil vragen of de raad het college opdracht kan geven een locatie te zoeken, naar Hilversums model.
- Van Santen: hoe komt de gemeente tot een locatie en aan welke voorwaarden moet die voldoen?
- Roorda (FNP): kunnen het ook meerdere kleine locaties worden?
- Okkema (Gemeentebelangen Leeuwarden): alleen voor wie het echt nodig heeft, of ook voor wie bewust anders woont?
- Een regionaal beleidskader dakloosheid gaat volgens Sociaal Domein Fryslân rond 10 december naar het overleg van Friese wethouders.






