De accountant die de jaarrekening 2026 van Gorinchem controleert, kijkt extra goed naar grote projecten en investeringsbudgetten. Dat gaven raadsleden op 10 september mee. Als extra onderzoekt hij hoe de gemeente omgaat met kunstmatige intelligentie (AI).
Hoeveel fouten mogen er in de jaarrekening zitten
Accountantskantoor ETL controleert de jaarrekening: de cijfers over wat de gemeente uitgaf en ontving. Accountant J.G. Schuijt legde uit dat een goedkeurende verklaring niet betekent dat de jaarrekening foutloos is. De wet staat een foutmarge toe van 2% van de totale lasten. "Dat is best een hoog bedrag"
, zei Schuijt (accountant ETL) . Op een vraag van de heer Eland (CDA) zei hij dat een raad die grens lager mag zetten, maar dat van de iets meer dan 340 gemeentes niemand dat doet, omdat de controle dan duurder wordt.
Volgens het controleplan:
- goedkeuringstolerantie (maximale foutmarge): € 3.750.000
- uitvoeringstolerantie: € 3.000.000
- rapporteringstolerantie (fouten boven deze grens meldt de accountant aan de raad): € 125.000
- onder 2% fouten volgt een goedkeurende verklaring, boven 4% een oordeelonthouding of afkeuring
Vier risico's met extra aandacht
Bij alle gemeenten kijkt de accountant dieper naar grondverkopen (is de prijs marktconform?) en naar "management override"
: het risico dat college of management de interne controles omzeilt, bijvoorbeeld met handmatige boekingen. Specifiek voor Gorinchem zijn de waardering van de grondexploitatie Groote Haar en de onderhoudsvoorzieningen, het geld dat opzij wordt gezet voor toekomstig onderhoud. De berekening daarvan was volgens de accountant eerder niet helemaal volgens de regels.
De heer Klein (Stadsbelang) wilde weten of ook wordt gecontroleerd "of de gemeente zich niet rijk rekent, de andere kant op"
. Volgens de accountant wordt dat bij Groote Haar met extra aandacht gecontroleerd.
Twee speerpunten van de raad
De raad mag de accountant twee speerpunten meegeven. De accountant stelde vier opties voor: subsidies, grote projecten zoals Groote Haar, het Aquabliek en Cultuurhuis De Nieuwe Doelen, investeringsbudgetten in het fysieke domein en onderhoudsbudgetten. Mevrouw Pellikaan (Democraten Gorinchem), de heer Tekir (D66) en de heer Klein (Stadsbelang) kozen voor de grote projecten en de investeringsbudgetten.
De heer Eland (CDA) bracht een eigen onderwerp in: "beleid, compliance en governance rond AI binnen de gemeente"
. De accountant doet dat onderzoek al voor een buurgemeente en zei dat het binnen het budget kan. Hij neemt daarbij ook de afhankelijkheid van grote Amerikaanse techbedrijven mee.
Onenigheid over onderhoud
Mevrouw Hamann (Gorcum Actief) wilde de onderhoudsbudgetten als speerpunt, gesteund door de heer Vernhout (ChristenUnie-SGP). "Ik denk dat we daar echt eens naar moeten kijken"
, zei Hamann . De accountant zag dat risico kleiner: het geld is er volgens hem wel, maar wordt onder meer door capaciteitsgebrek niet uitgegeven. Onderhoud kwam niet in de samenvatting van de voorzitter terecht.
Wat lag er voor
- Het raadsvoorstel vraagt de raad in te stemmen met het controleplan 2026 en het normenkader rechtmatigheid 2026 vast te stellen.
- Voorzitter Van der Meijden (D66) vatte de speerpunten samen als grote projecten en investeringen, met AI als extra.
- De voorzitter stelde voor het aangepaste voorstel als hamerstuk, zonder debat, te agenderen voor de raadsvergadering van 24 september 2026.
- De accountant informeert de raad in juni 2027 over de uitkomsten van de controle.
