De gemeenteraad van Borne kreeg op 24 september uitleg over de begroting voor 2027 tot en met 2030. Die sluit in 2027 met een klein plus, maar in 2028 en 2029 dreigen tekorten. De woonlasten stijgen in 2027 mee met de prijs- en loonontwikkeling. Besloten werd er nog niets: de raad stemt op 10 november.
Geen kadernota dit jaar
Normaal bespreekt de raad in het voorjaar eerst een kadernota, een soort vooraankondiging van de keuzes. Vanwege de gemeenteraadsverkiezingen is die er dit jaar niet geweest. Daarom moet de raad nu in één keer afwegen wat Borne wil en wat het kan betalen, staat in het raadsvoorstel. De begroting is ook nieuw ingedeeld in vijf programma's.
Bij elk doel moet voortaan ook staan hoe de gemeente meet of het gelukt is. Vanuit de zaal kwam de opmerking dat dat nog vaak ontbreekt: "bij heel veel zaken denk ik mis ik inderdaad de M. Want wanneer zeggen we dan dat iets gelukt is?"
. Het antwoord was dat dit "een proces" is en dat de raad erover in debat kan gaan met het college.
De cijfers
Volgens de programmabegroting komt het tekort in 2028 vooral doordat Borne minder krijgt uit het gemeentefonds, het geld dat het Rijk aan gemeenten geeft. Tijdelijke rijkscompensatie, onder meer voor jeugdzorg, loopt na 2027 niet door.
- 2027: positief saldo van afgerond € 99.000
- 2028: nadeel van iets meer dan € 1.000.000
- 2029: -290 (bedragen x € 1.000)
- 2030: positief saldo van ongeveer € 429.000
- Reserve beleidsontwikkeling (spaarpot voor eenmalige uitgaven): circa € 4,0 miljoen in 2027 en circa € 2,4 miljoen in 2030
- Weerstandsratio (buffer tegenover risico's) 2027: 1,8, tegen 2,8 in de begroting 2026, volgens de presentatie
Over die buffer werd gezegd: "Het niveau die afgesproken is, is 1.4. Er wordt dus nog ruim aan voldaan."
. Wel werd het perspectief "kritisch" genoemd, met een verwijzing naar een advies van de commissie-Van Ark over jeugdgeld, verwacht in het voorjaar van 2027.
Wat wel en niet in de begroting zit
Het college stelt nieuwe uitgaven voor ("bouwstenen") en bezuinigingen ("
ombuigingen"). Wat het college wel opnam staat in bijlage A, wat het liet liggen in bijlage B.
- Wel opgenomen, onder meer: aanleg F35, starterslening, fontein Dorsetplein, stoppen waarderingssubsidies cultuur, strakkere toegang jeugdhulp en Wmo, stopzetten trajecten Humanitas
- Niet opgenomen, onder meer: sluiten zwembad, betaald parkeren in het centrum, hogere OZB, opzeggen lidmaatschap VNG
- Ambitie: minimaal 30.000 inwoners en minimaal 3.000 woningen erbij tot 2040, waarvan 70% betaalbaar
Wijzigen moet in één keer goed
Wil de raad iets veranderen, dan kan dat met een amendement (wijzigingsvoorstel). Omdat de provincie eist dat het eerste en laatste jaar sluiten, werd de raad gevraagd die voorstellen goed financieel te dekken en vroeg te melden, "in ieder geval niet zeg maar op de dinsdag of de laatste maandag"
voor de behandeling.
Wat lag er voor
- Het concept raadsbesluit: begroting 2027-2030 vaststellen, investeringskredieten en reservemutaties goedkeuren
- 30 september: technische informatiebijeenkomst
- 6 oktober: beeldvormende commissievergadering
- 7 oktober, uiterlijk 12.00 uur: deadline aanvullende technische vragen
- 20 oktober: oordeelsvormende commissievergadering
- 28 oktober: memo over de septembercirculaire naar de raad
- 10 november: raadsvergadering over de begroting
