Tiel krijgt voorlopig nog geen nieuw college van wethouders. De twee formateurs die de gemeenteraad eind mei op pad stuurde, hebben hun opdracht teruggegeven omdat de zes partijen het niet eens werden over wie er gaat besturen. Over de plannen voor de stad waren ze het wel eens.
Wel een inhoudelijk akkoord
Volgens het eindverslag van formateurs Peter Drenth en Caroline Folmer bereikten de zes partijen op zaterdag 4 juli een inhoudelijk akkoord over een Programma voor Tiel. VVD en CDA schreven namens alle zes de eerste aanzet. Het idee was om dat programma via een initiatiefvoorstel (een voorstel van raadsleden zelf, niet van het college) unaniem te laten vaststellen.
- 27 mei: de raad geeft de formatieopdracht
- 12 juni: persoonlijke gesprekken met alle zes partijen, nadat de situatie was geëscaleerd naar aanleiding van een NRC-artikel
- 4 juli: inhoudelijk akkoord over het Programma voor Tiel
- 7 juli: eindverslag aan de raad
Twee opties, voor geen van beide steun
Over het college liep het vast. De formateurs wilden een college met een ruime meerderheid in de raad, met wethouders die geen oud-wethouder van Tiel of huidig raadslid zijn. Het college mocht ook niet alleen leunen op wat zij het "kamp van twee"
(PvdB en VVD) of het "kamp van vier"
(PRO, FVD, D66 en CDA) noemen. Ze legden twee opties voor:
- Optie 1: vijf wethouders namens PvdB, VVD, CDA en D66; de PvdB levert er twee, de andere partijen ieder één
- Optie 2: een zakencollege van vijf onafhankelijke wethouders, geworven via een open sollicitatie met een extern selectiebureau; volgens de formateurs een noodscenario
In korte individuele gesprekken bleek voor geen van beide opties genoeg steun. "Onze gereedschapskist is leeg"
, schrijven de formateurs. Alle zes partijen dragen daarin volgens hen verantwoordelijkheid.
Toelichting in de raadszaal
Op donderdag 9 juli lichtten de formateurs hun verslag toe. Ze wezen op de druk vanuit achterbannen en sociale media: "U was dicht bij een oplossing, maar andermaal een bericht op Facebook maakte de laatste stap op dit moment onmogelijk"
.
Ze richtten zich ook tot de publieke tribune en inwoners thuis: "Reken ze niet af. Enkel en alleen op het feit dat ze ervoor kiezen om samen te werken met een andere partij"
.
In hun verslag geven de formateurs drie adviezen: stel het Programma voor Tiel alsnog samen vast, spreek u publiekelijk uit over de vijf wethouders van de afgelopen periode en organiseer een waardig afscheid, en gun uzelf een nieuwe start.
Reacties uit de raad
Vragen waren er niet. Meerdere fracties bedankten de formateurs. De woordvoerder van het CDA zei: "we nemen alle adviezen graag ter harte"
. Een andere spreker hoopte dat de raad vanaf september weer samen aan de slag kan, op weg naar een stabiel stadsbestuur.
Wat lag er voor
- Het eindverslag van 7 juli 2026, ter toelichting; er werd niets besloten
- Conclusie: voor optie 1 en optie 2 is onvoldoende draagvlak, de opdracht gaat terug naar de raad
- Advies om het Programma voor Tiel alsnog vast te stellen
- Aanbod van de formateurs om terug te komen als de raad alsnog kiest voor optie 1, optie 2 of een andere weg
