Voor de raadsvergadering van 6 oktober 2026 kregen de raadsleden van Hof van Twente twee korte toespraken over democratie. Er werd niets besloten. De boodschap aan de raad: laat je niet intimideren, maar blijf openstaan voor kritiek en geef toe als beleid niet werkt.
Uitgestelde viering
De Internationale Dag van de Democratie viel op 15 september, de datum van de vorige raadsvergadering. Volgens de voorzitter viel het programma toen in het water door de aandacht voor de boeren die de publieke tribune vulden. Daarom werd het onderdeel nu alsnog gehouden.
- Oorspronkelijke datum: 15 september (vorige raadsvergadering)
- Nu gehouden: 6 oktober 2026, voorafgaand aan de raadsvergadering
- Aantal sprekers: twee
Nek uitsteken
De eerste spreker, een verslaggever die de raadsvergaderingen volgt, vertelde over zijn oudste broer, die als vredessoldaat van de Verenigde Naties werd uitgezonden naar Libanon, de Sinaï en het voormalige Joegoslavië. Hij vergeleek raadsleden met die blauwhelmen: ook zij krijgen vaak de wind van voren, mede doordat sociale media het voor mensen makkelijker maken hun frustraties te uiten. Zijn oproep aan de raad: houd stand, laat je niet intimideren en zwicht niet voor dreigingen.
Vrijmoedig spreken en luisteren
De tweede spreker, historicus en voorzitter en lid van rekenkamers, bouwde daarop voort. Een rekenkamer is een onafhankelijk onderzoeksorgaan dat nagaat of het beleid van de gemeente in de praktijk werkt. Hij sprak over het oud-Griekse begrip parrèsia: iemand zegt eerlijk wat hij voor waar houdt tegen iemand met meer macht, en loopt daarbij risico. Daar hoort volgens hem een afspraak bij: wie de macht heeft, luistert zonder te straffen.
Hij verwees naar de boeren met trekkers op 15 september. Dat mag in een vrije samenleving, zei hij, maar het gewicht van het argument moet tellen, niet het gewicht van de trekker. Ook wat de inspreekster die er toen was naar voren bracht, moet gehoord worden en verdient bescherming.
Volgens hem moet een overheid zichzelf kunnen corrigeren. Doet zij dat niet, dan komt de correctie van buitenaf. Als voorbeeld noemde hij 2019, toen de Raad van State het stikstofvergunningenbeleid onderuit haalde. Hij gaf de raad twee vragen mee: hoe zie je of een besluit heeft gewerkt, en wat doe je als de rekenkamer over twee jaar meldt dat het niet heeft gewerkt? De rekenkamer is er volgens hem niet om de raad te controleren, maar om hem te ondersteunen.
Reactie van de voorzitter
De voorzitter bedankte beide sprekers en sprak de wens uit dat elke raadsvergadering met zo'n moment van bezinning begon. Daarna werd de raadsvergadering geopend.
Wat lag er voor
- Twee toespraken ter gelegenheid van de Dag van de Democratie, zonder besluit of stemming
- Oproep aan raadsleden om stand te houden tegen intimidatie
- Oproep om open te staan voor kritiek en eigen besluiten te toetsen aan wat ze in de praktijk opleveren
