De auditcommissie van de gemeenteraad, die de raad helpt bij het controleren van de gemeentefinanciën, vergaderde op 17 september 2026. Op tafel lag onder meer de constatering van wethouder financiën Wiesehahn-Vrijman dat de wettelijk verplichte onderzoeken naar doelmatigheid van gemeentelijk beleid al jaren nauwelijks worden gedaan. Voor inwoners gaat het om de vraag of de gemeente kan aantonen dat belastinggeld effectief wordt besteed.
Verplichte onderzoeken bleven jarenlang liggen
Artikel 213a van de Gemeentewet verplicht het college om periodiek te onderzoeken of het eigen beleid doelmatig (met zo min mogelijk geld en tijd) en doeltreffend (levert het op wat het moet opleveren) is. Het college moet daarover schriftelijk verslag doen aan de raad.
In een memo aan de auditcommissie somt de wethouder op welke onderzoeken de afgelopen twintig jaar als 213a-onderzoek zijn aangemerkt. Zijn conclusie is hard: dit "kan enkel tot de conclusie leiden dat we dit serieus beter moeten aanpakken"
. Hij wil het instrument voortaan structureel inzetten en ziet het vooral als manier "om te leren en te verbeteren"
.
- Onderzoek signaal- en risicosturing bij Sociale Zaken en Werkgelegenheid, over 2006
- Onderzoek BTW-compensatiefonds, over 2008
- Onderzoek juridische functie gemeente Alkmaar, over 2009
- Onderzoek naar de kosten van SOED Vroonermeer, 2025/2026
- Voorstel: jaarlijks begin van het jaar onderwerp kiezen, college besluit op advies van de commissie, resultaten voor het eind van het jaar bespreken
- De wethouder wil begin 2027 het eerste onderwerp met de commissie afstemmen
Commissie bepaalt haar eigen koers voor vier jaar
De auditcommissie is na de verkiezingen van maart 2026 opnieuw samengesteld. In een memo over werkwijze en ambities zetten griffie en voorzitter op een rij wat vastligt en waar ruimte zit. Vast zijn onder meer de gesprekken met de accountant, de jaarstukken, de kadernota, de begroting en het contact met de Rekenkamer.
De ruimte zit in prioritering en verdieping: welke thema's de commissie zelf wil agenderen, zoals grote projecten, verbonden partijen en financiële risico's, en wanneer zij de raad actief adviseert. Voorgesteld wordt de gekozen werkwijze een jaar toe te passen en daarna te evalueren. Een bijgevoegd groeimodel schetst de stap van een vooral controlerende naar een meer initiërende rol.
Wat er in juni al speelde
Uit het conceptverslag van 24 juni 2026 blijkt dat de commissie in een overgangsfase zit: nieuwe directeur bedrijfsvoering, nieuwe concerncontroller, nieuw college en nieuwe commissieleden.
- Dhr. Seignette werd voorzitter, mw. Schuijt vicevoorzitter
- De kaderbrief 2027 is beleidsarm; de commissie formuleerde hierover geen advies
- De eerste bestuursrapportage 2026 betreft een bijstelling van de lopende begroting met 8 ton (800.000 euro)
- De wethouder stelde dat er destijds
"te optimistisch begroot"
is en dat er voor de organisatie een opdracht ligt om een verbeterslag te maken - Mw. Schuijt en dhr. Gunst namen zitting in de sollicitatiecommissie voor de vacature bij de Rekenkamer
Wat lag er voor
- Het agendapunt over de accountantscontrole en de adviesrol van de accountant, met Deloitte aan tafel
- Het auditplan van de accountant en de rechtmatigheidsverantwoording
- Het voorstel van de wethouder voor een jaarlijkse cyclus van 213a-onderzoeken
- De ambities en werkwijze van de auditcommissie voor 2026 tot 2030, waarna de griffie een jaarplan opstelt
- De openstaande vacature bij de Rekenkamer
- Volgende vergaderingen: 20 oktober en 12 november 2026
Het woordelijk verslag van deze vergadering is nog niet beschikbaar.